Πώς να ανακαλύψουμε την πραγματική φύση του εαυτού μας

Μόνο ένας κόσμος υπάρχει: αυτός που γνωρίζει ο καθένας από εμάς ξεχωριστά και περιλαμβάνει τις αισθήσεις τού σώματος, τις πέντε αισθήσεις και τις σκέψεις.

Δεν υπάρχει άλλος κόσμος πέρα από αυτόν που γνωρίζουμε με την παρατήρηση. Δεν υπάρχει ένας κοινός αντικειμενικός κόσμος για όλους. Μπορεί να αναφερόμαστε στον "κόσμο", αλλά ο καθένας βιώνει μόνο τα προϊόντα του δικού του συστήματος.

Ποιος είναι λοιπόν ο πυρήνας του κόσμου μας; Αναγκαστικά πρέπει να είναι κάτι που είναι πάντα παρόν. Ενώ τα προϊόντα του κόσμου μας αλλάζουν συνεχώς (οι αισθήσεις του σώματος, οι πέντε αισθήσεις και τα αντικείμενά τους [όραση-εικόνες, ακοή-ήχοι, όσφρηση-μυρωδιές, γεύση-γεύσεις, αφή-επιφάνειες], καθώς και οι σκέψεις), υπάρχει κάτι που δεν αλλάζει.

Αν εξερευνήσουμε λίγο τι είναι αυτό που δεν αλλάζει, θα δούμε ότι είναι αυτό που λέμε "εγώ". Το εγώ που ζει αυτή τη ζωή, δηλαδή που γνωρίζει όλες τις εμπειρίες και τα προϊόντα του συστήματος σώμα-νους, είναι αυτό που είναι πάντα σταθερό.

Τι είναι αυτό το εγώ; Ποια είναι η φύση του; Πριν βιαστούμε και του δώσουμε οποιοδήποτε όνομα, η εξερεύνηση πρέπει να γίνει βιωματικά. Η προσοχή πρέπει να σταματήσει να ψάχνει στα διάφορα προϊόντα του συστήματος σώμα-νους. Η απάντηση δεν θα έρθει από τη μνήμη ή τη φαντασία. Για να αποκαλυφθεί η καθαρή φύση του εγώ, πρέπει να βρεθούμε στο περιβάλλον εξερεύνησης που ονομάζεται εσωτερική σιωπή.

Εκεί θα δούμε ότι ακόμα και η αίσθηση του εγώ είναι μία ακόμα παρατηρούμενη αίσθηση. Γι' αυτό, αυτό που πραγματικά αναζητάμε είναι η φύση του εαυτού. Ο εαυτός δεν είναι τόσο προσωπικός όσο η αίσθηση του εγώ (τόσο σαν αίσθηση, όσο και σαν έννοια). Παραμένοντας σε κατάσταση εσωτερικής σιωπής και επιγνωσιακής εγρήγορσης, βλέπουμε ότι ο εαυτός δεν έχει όρια, δεν αφορά ένα άτομο ή ένα σώμα συγκεκριμένα. Είναι η καθαρή γνώση της ύπαρξης. Η αντίληψη που δεν στρεβλώνεται και δεν φιλτράρεται από τίποτα. 

Νίκος Μπάτρας